همکار
طراحی رابط و تجربه کاربری (UX/UI Design) به یکی از مهمترین و پردرآمدترین حوزههای دنیای فناوری تبدیل شده است. بسیاری از علاقهمندان میخواهند وارد این مسیر شوند، اما نمیدانند از کجا شروع کنند و چه منابع معتبری برای یادگیری وجود دارد. خبر خوب این است که امروزه تعداد زیادی منبع رایگان وجود دارد که بدون نیاز به ثبتنام در دورههای گرانقیمت، میتوانید مهارتهای UX/UI را از صفر تا سطح حرفهای یاد بگیرید.
در این مقاله، بهترین منابع رایگان فارسی و انگلیسی را معرفی میکنیم؛ شامل: دورهها، کتابها، راهنماها، وبلاگها، یوتیوب و کانالهای آموزشی ابزارهای تمرینی.
منابع رایگان فارسی برای یادگیری طراحی UX/UI
۱-وبسایت بلاگ وال دیزاین – آموزش تخصصی و پروژهمحور
یکی از بهترین منابع فارسی که در زمینه طراحی رابط و تجربه کاربری فعالیت میکند، وبسایت خود شماست. مقالات این سایت شامل:
- آموزشهای گامبهگام
- نکات حرفهای UX
- معرفی ابزارها
- ترفندهای UI
- راهنمای مسیر شغلی طراح تجربه کاربری
این وبلاگ میتواند برای مبتدیان و حتی افراد متوسط یک منبع عالی باشد چون محتوای آن کاملاً کاربردی است و به صورت مشخص برای نیازهای طراحان ایرانی نوشته شده است.
۲-فرادرس – دورههای رایگان مقدماتی
فرادرس مجموعهای از دورههای رایگان و پولی دارد که بخش UX/UI آن شامل:
- اصول طراحی تجربه کاربری
- مقدمات وایرفریمینگ
- آشنایی با تفکر طراحی
- شروع کار با Figma
اگر کاملاً مبتدی هستید، این دورهها میتوانند یک نقطه شروع مناسب باشند.
۳-مکتبخونه – آموزشهای UX و طراحی تجربه کاربری
در مکتبخونه چند دوره UX/UI وجود دارد که بعضی از آنها رایگان یا بسیار کمهزینه هستند. بخشهای مهم این دورهها شامل:
- آشنایی با فرآیند UX
- نقشه سفر کاربر (User Journey)
- تست کاربر و تحلیل رفتار کاربر
- طراحی رابط با فیگما
۴-وبلاگ کارنامه دانشجویی و آموزشهای پراکنده مفید
وبلاگها و سایتهای آموزشی زیادی در ایران وجود دارند که گرچه تعداد مقالات تخصصی UX/UI در آنها محدود است، اما برخی از مطالبشان بسیار کاربردیاند. مثلاً موضوعاتی مثل:
- نحوه ساخت پرسونای کاربر
- طراحی تجربه کاربری در اپهای ایرانی
- بررسی نمونهکارهای طراحان داخلی
اینها کمک میکند مهارت شما با فضای طراحی فارسی هماهنگ شود.
۵-آپارات – کانالهای آموزشی فارسی UX/UI
هرچند آپارات تنوع و کیفیت یوتیوب را ندارد، اما منابع رایگان خوبی در آن وجود دارد، مثل:
- آموزشهای مقدماتی فیگما
- دورههای کوتاه UX
- جلسات آموزشی طراحان ایرانی
- وبینارهای رایگان
اگر ابتدای مسیر هستید، این ویدیوها میتوانند مفاهیم پایه را سریعتر به شما منتقل کنند.
بهترین منابع انگلیسی رایگان برای یادگیری UX/UI
۱-Google UX Design – دوره رایگان و معتبر
گوگل یکی از بهترین دورههای UX را عرضه کرده که بسیاری از دانشجویان در سراسر جهان از آن شروع میکنند. این دوره که در Coursera موجود است، شامل مباحث زیر است:
- اصول UX
- طراحی وایرفریم نمونهسازی (Prototype)
- تفکر طراحی (Design Thinking)
- تست کاربر (User Testing)
- ساخت پورتفولیو
بخش بزرگی از این دوره را میتوانید کاملاً رایگان استفاده کنید.
۲-Figma Learn – مستندات و آموزشهای رسمی
اگر UI Designer باشید، بدون فیگما کاری از پیش نمیرود! بخش Figma Learn شامل آموزشهای داخلی و پروژهمحور است مانند:
- ساخت کامپوننت
- اتوکامپلیت و Auto Layout
- طراحی سیستم دیزاین
- ساخت Prototype حرفهای
این بخش هم رایگان است و هم از معتبرترین منابع موجود.
۳-Nielsen Norman Group – معتبرترین مرجع علمی UX
NNG یکی از شناختهشدهترین شرکتهای تحقیقاتی در UX در جهان است. محتواهای رایگان این سایت شامل:
- مقالات علمی درباره رفتار کاربران
- الگوهای طراحی تجربه کاربری
- اشتباهات رایج UX
- پژوهشها درباره روانشناسی کاربران
- بهترین روشها برای نوشتن UX Writing
حتی اگر حرفهای هستید، مطالعه NNG ضروری است.
۴-Interaction Design Foundation (IDF)
IDF دورههای بسیار زیادی دارد که بیشترشان پولیاند، اما یک سری منابع رایگان در اختیار کاربران قرار میدهد:
- کتابهای دیجیتال
- مقالات تخصصی
- تمرینات UX
- مثالهای واقعی از شرکتهای بزرگ
این سایت برای ساختن پایههای نظری UX فوقالعاده است.
۵-YouTube – بهترین کانالهای جهانی UX/UI
یوتیوب یکی از بزرگترین منابع رایگان UX/UI است. برخی از کانالهای معتبر:
AJ&Smart:
یکی از حرفهایترین کانالها در زمینه: Design Sprint، تحلیل UX اپلیکیشنها، طراحی محصول و فرآیندهای تحقیق UX.
Flux Academy:
تمرکز بر UI و طراحی بصری: رنگشناسی، تایپوگرافی، طراحی مینیمال و آموزش Figma.
Charli Marie TV:
آموزشهای مفید برای: طراحان محصول و فریلنسینگ طراحی وب.
۶-Material Design و Human Interface Guidelines
اگر میخواهید طراحی UI را اصولی یاد بگیرید، حتماً باید منابع رسمی پلتفرمها را مطالعه کنید:
Material Design – گوگل:
کامپوننتها، الگوهای UI، رنگبندی، ساختار صفحات، انیمیشنها و Motion Design.
Apple HIG:
طراحی برای iOS، الگوهای تعامل کاربر و اصول طراحی مینیمال اپل.
این دو منبع پایههای طراحی استاندارد را برای شما میسازند.
بهترین کتابهای رایگان UX/UI
گرچه بسیاری از کتابهای UX/UI پولی هستند، اما چند نسخه رایگان معتبر نیز وجود دارند:
۱-کتاب Laws of UX
کتابی کوتاه که اصول روانشناسی طراحی را توضیح میدهد. قوانینی مثل: قانون هیک (Hick's Law)، قانون میلر اثر زیگارنیک، قانون پارتو. این کتاب برای مبتدیان عالی است.
۲-کتاب The Beginner’s Guide to Information Architecture
اگر میخواهید ساختار اطلاعاتی یک محصول را طراحی کنید، این کتاب یک شروع کامل است.
۳-کتاب Psychology for Designers
این کتاب به شما یاد میدهد چطور از اصول روانشناسی در طراحی استفاده کنید؛ موضوعاتی مانند: توجه کاربر، تصمیمگیری، حافظه و انگیزه.
ابزارهای رایگان برای تمرین UX/UI
۱-Uxtools.co
مجموعهای از چالشهای طراحی UX که شما را مجبور میکند در شرایط واقعی فکر کنید.
۲-DailyUI
چالش ۱۰۰ روزه طراحی UI که کمک میکند مهارت بصری شما سریع پیشرفت کند.
۳-Figma Community
میتوانید فایلهای حرفهای را دانلود کرده و تحلیل کنید. این روش یکی از بهترین راههای یادگیری است.
مسیر پیشنهادی یادگیری UX/UI با همین منابع
برای اینکه سردرگم نشوید، یک مسیر یادگیری ساده و رایگان پیشنهاد میکنم:
مرحله ۱: یادگیری مفاهیم پایه UX Google : UX، مقالات NNG
مرحله ۲: یادگیری ابزارها (UI Design) : Figma Learn، ویدئوهای یوتیوب
مرحله ۳: طراحی Interface واقعی : DailyUI، چالشهای UXTools
مرحله ۴: مطالعه استانداردها : Material Design ،Apple HIG
مرحله ۵: ساخت اولین پورتفولیو: استفاده از پروژههای تمرینی، توسعه مهارتها با شرکت در چالشها
یادگیری طراحی رابط و تجربه کاربری برخلاف تصور بسیاری، نیاز به هزینه ندارد؛ فقط باید منابع درست را بشناسید. با استفاده از این منابع رایگان فارسی و انگلیسی، میتوانید مسیر یادگیری خود را اصولی، سریع و حرفهای آغاز کنید.
وال